به گزارش روابطعمومی سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، به نقل از مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران، نشست «تحلیل و مدیریت خطر خرابی پیشرونده سازههای شهری در سناریوهای زلزله و انفجار» امروز با حضور بهرام بهشتی، عضو هیئتعلمی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی؛ فرزاد حاتمی، عضو هیئتعلمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر؛ علیرضا فاروقی؛ عضو هیئتعلمی دانشگاه آزاد تهران شرق و محمدرضا قلیپور، پژوهشگر حوزه خرابی پیشرونده در سازهها و به دبیری کوثر یزدان نجاد، رئیس گروه مطالعات فنی و عمرانی مرکز در محل شهرداری تهران برگزار شد.
در ابتدای نشست، بهرام بهشتی، عضو هیئتعلمی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی گفت: مقاومت ساختمان شماره ۲ شهرداری بررسی شد و ۴ سناریو برای آن در نظر گرفتهایم که طبق آن باید بگویم اگر حمله تروریستی به این ساختمان صورت بگیرد و حتی یک ستون ساختمان هم از بین برود، کل سازه از بین نخواهد رفت، حتی اگر همزمان زلزله و انفجار را در این ساختمان شاهد باشیم، فقط محدوده آسیبدیده، تخریب میشود و کل سازه تخریب نمیشود.
وی تصریح کرد: شهرداری از این مطالعات میتواند در عرصه سیاستگذاری برای تهیه و تنظیم مقررات ملی ساختمانی بهره بگیرد. این مطالعات امکان برآورد خسارت جانی و مالی را فراهم میکند و در صورت عدم توجه به آن ایجاد اخلال در کارکرد یعنی اخلال در ارائه خدمات حیاتی شهری، اخلال در ارائه خدمات عمومی، اختلال در مدیریت بحران و کاهش اعتماد عمومی نسبت به ایمنی سازههای رسمی و دولتی میشود.
عضو هیئتعلمی دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی بیان داشت: در حوزه غیرمستقیم هم این مطالعات میتواند پایهای برای تهیه مقررات جدید برای ایجاد ساحتمان های خاص و صدور گواهینامه استحکام و مقاومت برای ساختمانهای موجود شود.
در ادامه فرزاد حاتمی، عضو هیئتعلمی دانشگاه امیرکبیر با بیان اینکه در حادثه پلاسکو ۱۷ دستگاه کشور دخیل بودند، گفت: حرارت باید ایجاد نیروها و کرنشهای قابلتوجه، ایجاد تغییر شکلهای بزرگ و ازبینرفتن استحکام اجزای سازهای میشود و ما این مهم را در سازه پلاسکو شاهد بودیم. در حادثه پلاسکو، پیش از رسیدن آتشنشانی، زمان اصلی برای مهار آتش ازدسترفته بود و ما سه مرحله ریزش را در این ساختمان شاهد بودیم که در نهایت منجر به ریزش کامل ساختمان شد.
وی به حادثه ریزش ساختمان خلازیر اشاره و تصریح کرد: در آن اتفاق دیدیم که یک اقدام نادرست باعث ریزش چندین ساختمان دیگر هم شد و در نتیجه آن ۴ پلیس هم به شهادت رسیدند. از سوی دیگر برخی ساختمانها را از جنگ ۱۲ روزه داریم که نه میتوان آنها را مقاوم کرد و نه بهراحتی تخریب کرد، ازاینرو معتقدم نیازمند یک کارگروه فنی برای بررسی وضعیت چنین ساختمانها و جلوگیری از تکرار اتفاقات خلاویز هستیم.
کرنشسنجها برای شناسایی پلها نیازمند مقاومسازی ضروری است
در ادامه علیرضا فاروقی، عضو هیئتعلمی دانشگاه آزاد واحد تهران شرق به بررسی احتمال خرابی پیشرونده لرزهای با سیستم دوگانه قاب خمشی و مهرآباد برونمحور فولادی پرداخت و گفت: ما در تهران یک میلیون و ۲۰۰ هزار پلاک داریم که حداقل ۲۰۰ هزار پلاک فرسوده است، از سوی دیگر امروز در دنیا این بحث مطرح میشود که بعد از یک زلزله چقدر زمان برای بازگشت به شرایط اولیه نیاز داریم؟ و ما نیز باید به این مسئله توجه کنیم.
وی گفت: ساختمان مهاربندی به نسبت ساختمانهای قاب خمشی، در زلزلهها تأثیرپذیری کمتری را دارند، یعنی این ساختمانها تغییر شکل ماندگار کمتری میدهند و ازاینرو، سیستم این ساختمانها جزو بهترین سیستم ها در ساخت و نظارت و بهرهبرداری بهحساب بیایند.
در ادامه محمدرضا قلیپور، پژوهشگر حوزه خرابی پیشرونده در سازهها گفت: در خرابی پیشرونده برای پلهای بزرگراهی هم بحث اتصالات از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. این را هم باید مدنظر قرار داد که پایهها نقش اساسی در تأثیر خرابیهای پیشرونده دارد.
وی با تأکید بر اینکه وقتی مسیر انتقال انرژی یا همان خرابی بین پایههای پلها از بین برود، عملاً امکان خرابی کامل پل از بین میرود، گفت: نکته مهم این است که ما اول باید میزان اهمیت پلها را بررسی کنیم که درصد بار سنگین، میانگین ترافیک روزانه، نقش پل در مسیرهای تخلیه اضطراری، اهمیت راهبردی و نظامی و پیامدهای اقتصادی جزو مؤلفههای آن است.
قلیپور تصریح کرد: با کرنشسنجها، شتابسنجها، حسگرهای جابهجایی، حسگرهای حرکت نئوپرن، تشخیص ناهنجاری مبتنی بر هوش مصنوعی، مدلسازی دوقلوی دیجیتال میتواند به شناسایی پلهای موردنیاز به مقاومت سازی اقدام کرد.